Program hodowlany owiec rasy białogłowa owca mięsna 
1. Celem programu jest doskonalenie rasy.
2. Nazwa rasy: białogłowa owca mięsna.
3. Charakterystyka rasy:
I. Cechy pogłowia:
a/ wrażenie ogólne – owce duże, bezrogie, w typie mięsnym,
b/ plenność - 150 %, użytkowość rozpłodowa 130 %,
c/ dojrzewanie płciowe - owca wcześnie dojrzewająca. Tryki i maciorki mogą być używane do rozrodu już w wieku ok. 8 miesięcy.
II. Cechy osobnicze:
a/ pokrój:
głowa - średniej długości i szerokości, pokryta białą delikatną sierścią,
szyja –średnio długa,
tułów - długi, klatka piersiowa głęboka, zad prosty,
kończyny - średniej długości, ustawione prosto,
umięśnienie - umięśnienie partii lędźwiowo-grzbietowej dobre, uda wypełnione,
okrywa wełnista – półotwarta lub prawie zamknięta,
b/ umaszczenie - białe,
c/ masa ciała powinna wynosić minimum (w kg):
|
|
tryki |
maciorki |
|
zwierzęta dorosłe |
110-130 |
70-80 |
d/ wełna krzyżówkowa, średnio gruba i gruba, jednolita, karbikowana, pole obrostu nie obejmuje głowy i nóg, wełna na podbrzuszu jest krótka.
III. Użytkowość - tryki z tej linii przeznaczone są do krzyżowania towarowego końcowego z maciorkami ras matecznych, linii plennych oraz do krzyżowania rotacyjnego i przemiennego.
IV. Standard hodowlany rasy białogłowa owca mięsna.
Owce duże, bezrogie, o silnej konstytucji. Wełna krzyżówkowa, średnio gruba i gruba, jednolita. Owca o bardzo dobrze zaznaczonych cechach mięsnych.
Niedopuszczalne iksowate i niedźwiedzie ustawienie kończyn.
V. Minimalne wymagania jakie powinny spełniać maciorki rejestrowane w sekcji dodatkowej księgi hodowlanej.
Owce są poddawane ocenie wartości użytkowej lub pochodzą ze stada poddawanego ocenie.
Owce są uznane za zgodne ze standardem hodowlanym.
Okrywa wełnista półotwarta lub prawie zamknięta.
4. Program hodowlany owiec białogłowa owca mięsna jest przewidziany do realizacji na terytorium Polski.
5. Program hodowlany obejmuje 917 sztuk maciorek i 19 sztuk tryków wpisanych do ksiąg, utrzymywanych w 10 stadach.
6. Każde zwierzę musi być identyfikowane zgodnie z przepisami Unii Europejskiej oraz przepisami krajowymi w zakresie identyfikacji owiec.
7. Polski Związek Owczarski jest odpowiedzialny wobec ministra właściwego do spraw rolnictwa za zapewnienie zgodności z wymogami z załącznika I część 2 ROZPORZĄDZENIA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY (UE) 2016/1012 z dnia 8 czerwca 2016 r. w sprawie zootechnicznych i genealogicznych warunków dotyczących hodowli zwierząt hodowlanych czystorasowych i mieszańców świni, handlu nimi i wprowadzania ich na terytorium Unii oraz handlu ich materiałem biologicznym wykorzystywanym do rozrodu i jego wprowadzania na terytorium Unii oraz zmieniającego rozporządzenie (UE) nr 652/2014, dyrektywy Rady 89/608/EWG i uchylające niektóre akty w dziedzinie hodowli zwierząt („rozporządzenie w sprawie hodowli zwierząt”).
8. Polski Związek Owczarski zleca podmiotom wymienionym w pkt 11 czynności techniczne polegające na:
- wprowadzaniu informacji do systemu informatycznego opartego o program komputerowy,
- prowadzeniu oceny wartości użytkowej,
- prowadzeniu selekcji i doboru zwierząt do kojarzeń.
9. Pomiędzy podmiotami wymienionymi w pkt 11 a działalnością gospodarczą hodowców uczestniczących w programie hodowlanym nie zachodzi konflikt interesów.
10. Podmioty wymienione w pkt 11 spełniają wszystkie wymogi niezbędne do realizacji działań wymienionych w pkt 8.
11. Wykaz podmiotów realizujących na zlecenie Polskiego Związku Owczarskiego niektóre zadania związane z realizacją programu hodowlanego:
a) Regionalny Związek Hodowców Owiec i Kóz w Białymstoku (15-094), ul. M.C. Skłodowskiej 3,
b) Regionalny Związek Hodowców Owiec i Kóz w Bydgoszczy (85-039), ul. Hetmańska 28,
c) Regionalny Związek Hodowców Owiec i Kóz w Lublinie (20-445), ul. Zemborzycka 53,
d) Sieradzki Związek Hodowców Owiec i Kóz w Łasku (98-100), ul. Kilińskiego 6,
e) Regionalny Związek Hodowców Owiec i Kóz w Malborku (82-200), ul. Chodkiewicza 32,
f) Regionalny Związek Hodowców Owiec i Kóz w Nowym Targu (34-400), ul. Szaflarska 93 d/7,
g) Warmińsko-Mazurski Regionalny Związek Hodowców Owiec i Kóz w Olsztynie (10-549), ul. Mickiewicza 4,
h) Regionalny Związek Hodowców Owiec i Kóz w Opolu (45-836), ul. Wrocławska 170,
i) Regionalny Związek Hodowców Owiec i Kóz w Piotrkowie Trybunalskim (97-300), ul. Młynarska 2,
j) Regionalny Związek Hodowców Owiec i Kóz w Poznaniu (60-837), ul. Mickiewicza 33,
k) Mazowiecki Związek Hodowców Owiec i Kóz w Warszawie (02-349), ul. Baśniowa 3 lok. 306 A.
12. Ocenę wartości genetycznej owiec szacuje Instytut Zootechniki Państwowy Instytut Badawczy w Krakowie z siedzibą w Balicach, ul. Krakowska 1, 32-083 Balice.
13. Wartość genetyczna przedstawiana jest wartością indeksu selekcyjnego, uwzględniającego następujące cechy:
- przyrosty masy ciała jagnięcia:
- między 10-30 dniem życia,
- między 30-56 dniem życia,
- oraz masę ciała ocenianego jagnięcia w wieku 56 dni,
i przedstawia się następująco:
I = 0,0731 (P10-30 - m1) + 0,0746 (P30-56 - m2) + 4,22 (M56 - m3)
gdzie:
P10-30 - przyrost dobowy masy ciała od 10 do 30 dnia życia jagnięcia,
P30-56 - przyrost dobowy masy ciała od 30 do 56 dnia życia jagnięcia,
M56 - masa ciała jagnięcia w 56 dniu życia,
m1, m2, m3 - średnie krajowe przyrosty i masa ciała w wieku 56 dni dla danej rasy i płci.
Zastosowane wagi ekonomiczne:
- dla przyrostów dobowych - 0,009,
- dla masy ciała - 9.
14. Rodowody zwierząt hodowlanych mogą być prowadzone w systemie kartotekowym lub przy zastosowaniu systemu informatycznego opartego o program komputerowy.
15. Cele programu:
a) w zakresie hodowli: rasa ojcowska mięsna, która powinna charakteryzować się bardzo dobrym umięśnieniem, szybkim tempem wzrostu jagniąt i wysoką jakością tuszek. Głównymi celami są szybkie przyrosty masy ciała jagniąt i dobre umięśnienie,
b) w zakresie selekcji: selekcja prowadzona w kierunku użytkowym zgodnym z wzorcem rasy oraz na podstawie uszeregowania zwierząt w zależności od uzyskanych indeksów selekcyjnych. Tryki powinny uzyskać przynajmniej średnią wartość indeksu dla stada i rocznika. Odstępstwa mogą wynikać z niedoboru tryków lub potrzeby unikania spokrewnienia. Indeks maciorek jest tylko wskaźnikiem pomocniczym przy wyborze zwierząt remontowych przez właściciela i selekcjonera. Głównym celem selekcji jest wybór najlepszych zwierząt do kojarzeń.
16. Program hodowlany wymaga prowadzenia oceny wartości użytkowej:
a) do generowania, rejestracji, przekazywania i wykorzystywania wyników oceny wartości użytkowej wykorzystuje się program komputerowy Polskiego Związku Owczarskiego w Warszawie,
b) do przeprowadzenia oceny wartości genetycznej wykorzystuje się program komputerowy opracowany przez Instytut Zootechniki Państwowy Instytut Badawczy w Krakowie.
17. Ocena wartości użytkowej owiec białogłowa owca mięsna obejmuje:
1) użytkowość rozpłodową,
2) użytkowość mięsną.
18. Ocena użytkowości rozpłodowej obejmuje ustalanie:
1)dla każdej maciorki w stadzie:
a) wieku,
b) dat wykotów,
c) liczby urodzonych jagniąt w danym wykocie,
d) liczby jagniąt odchowanych do 56 dnia życia,
e) średniej życiowej plenności określanej jako stosunek liczby urodzonych jagniąt do liczby wykotów, wyrażony w procentach,
2)wyrażonych w procentach dla całego stada:
a) płodności, określonej jako liczba matek wykoconych w stosunku do liczby matek w stadzie,
b) plenności, określonej jako liczba jagniąt urodzonych w stosunku do liczby wykoconych matek,
c) odchowu jagniąt, określonego jako liczba jagniąt odchowanych w stosunku do liczby jagniąt urodzonych,
d) wyniku rozrodu, określonego jako liczba jagniąt odchowanych w stosunku do liczby matek w stadzie.
19. Ocena użytkowości mięsnej owiec obejmuje:
1)ustalanie masy ciała zwierząt, polegające na trzykrotnym ważeniu jagniąt co 21 dni, poczynając od 21 dnia od urodzenia pierwszego jagnięcia w stadzie; pierwszego ważenia jagnięcia dokonuje się po ukończeniu przez nie co najmniej 7 dnia życia,
2)ustalanie masy ciała zwierzęcia na 10, 30 i 56 dzień życia jagnięcia,
3)ustalanie średnich dobowych przyrostów masy ciała jagniąt w przedziale wiekowym od 10 do 30 dnia życia i od 30 do 56 dnia życia,
4)ustalanie masy miotu maciorki w 56 dniu po urodzeniu jagniąt.
20. Księgi owiec hodowlanych prowadzi się w celu ewidencjonowania pochodzenia oraz gromadzenia informacji o wartości użytkowej i hodowlanej owiec, dającej podstawę do prowadzenia pracy hodowlanej.
21. Wpisy w księdze hodowlanej mogą być dokonywane wyłącznie przez osoby upoważnione przez prowadzącego księgę.
22. Księgi hodowlane dzieli się na następujące sekcje:
1) sekcje główne księgi prowadzone oddzielnie dla maciorek i tryków oznaczone symbolem G,
2) sekcja dodatkowa księgi prowadzona dla maciorek oznaczona symbolem W.
23. Do sekcji głównej księgi hodowlanej mogą być wpisywane owce, które:
1) maciorki i tryki, które pochodzą co najmniej od dwóch pokoleń przodków rasy białogłowa owca mięsna, wpisanych do sekcji głównej księgi hodowlanej,
2) maciorki, które pochodzą od:
a/ matki i babki ze strony matki, które są zarejestrowane w sekcji dodatkowej księgi hodowlanej tej samej rasy,
b/ ojca i obu dziadków, którzy są wpisani do sekcji głównej księgi hodowlanej tej samej rasy,
3) rodowód zwierzęcia zawiera informacje wymagane przy wpisie do sekcji głównej księgi hodowlanej,
4) zostały zidentyfikowane po urodzeniu, zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami.
5) owce są poddawane ocenie wartości użytkowej lub pochodzą ze stada poddawanego ocenie.
24. W sekcji dodatkowej księgi hodowlanej mogą być rejestrowane maciorki, które:
1) zostały zidentyfikowane po urodzeniu, zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami,
2) zostały uznane za zgodne ze standardem rasy białogłowa owca mięsna,
3) spełniają minimalne wymagania określone dla sekcji dodatkowej księgi hodowlanej.
25. Wpisu lub rejestracji owiec do właściwej sekcji księgi hodowlanej dokonuje się na wniosek hodowcy, po sprawdzeniu dokumentacji hodowlanej i spełnieniu warunków wymaganych przy wpisie lub rejestrowaniu do danej sekcji księgi hodowlanej.
26. Dowodem wpisu lub rejestrowania owcy do księgi hodowlanej jest zaświadczenie o wpisie lub rejestrowaniu do danej sekcji księgi hodowlanej, które jest przekazywane hodowcy.
27. Dokumentacja hodowlana niezbędna do dokonania wpisu lub rejestrowania zwierzęcia do księgi hodowlanej winna zawierać co najmniej informacje o:
1) pochodzeniu,
2) wynikach oceny wartości użytkowej oraz wynikach oceny wartości genetycznej, jeżeli została oszacowana,
3) numerze identyfikacyjnym nadanym zgodnie z obowiązującymi przepisami.
28. Zakres informacji o zwierzętach wpisywanych lub rejestrowanych do księgi hodowlanej:
1) imię, nazwisko i adres zamieszkania albo nazwa i siedziba hodowcy,
2) data wpisu,
3) numer identyfikacyjny i rasa zwierzęcia,
4) data i typ urodzenia zwierzęcia,
5) pochodzenie zwierzęcia,
6) wyniki oceny wartości użytkowej,
7) wartość genetyczna zwierzęcia, jeżeli ocena tej wartości została dokonana.
29. Dokumentami stwierdzającymi pochodzenie zwierzęcia są:
1) notes owczarni, prowadzony przez hodowcę pod nadzorem prowadzącego księgi,
2) „zbiorczy dowód urodzenia jagniąt” lub „raport z wykotów” wystawiony przez hodowcę lub prowadzącego księgi (wyciąg z notesu owczarni),
3) świadectwo zootechniczne wystawione przez prowadzącego księgi.
30. Identyfikacja zwierząt przy wpisie lub rejestrowaniu do księgi hodowlanej polega na odczytaniu numeru z kolczyka i porównaniu go z numerem wpisanym do dokumentu hodowlanego.
31. Kontrola pochodzenia prowadzona jest na podstawie badań markerów genetycznych przez Instytut Zootechniki - Państwowy Instytut Badawczy w Krakowie z siedzibą w Balicach, ul. Krakowska 1, 32-083 Balice.
32. Świadectwa zootechniczne dla zwierząt czystorasowych wpisanych do księgi wydawane są na wniosek hodowcy/posiadacza zwierzęcia przez podmioty wymienione w pkt 11. Świadectwa zootechniczne wydawane są na podstawie informacji o zwierzętach zawartych w systemie informatycznym prowadzonym na potrzeby oceny wartości użytkowej i ksiąg hodowlanych owiec.
Na zasadzie odstępstwa, o którym mowa w art. 31 ust.1 rozporządzenia 2016/1012 świadectwa zootechniczne dla nasienia, zarodków czy komórek jajowych mogą być wystawiane przez zatwierdzone centra pozyskiwania lub przechowywania nasienia. Do wydawania świadectw zootechnicznych towarzyszących nasieniu i zarodkom wprowadzanym do handlu, Polski Związek Owczarski upoważnia:
a)Małopolskie Centrum Biotechniki Sp. z o.o., 36-007 Krasne 32 k. Rzeszowa,
b)Wielkopolskie Centrum Hodowli i Rozrodu Zwierząt w Poznaniu z siedzibą w Tulcach Sp. z o.o., 63-004 Tulce, ul. Poznańska 13.
c) Instytut Zootechniki Państwowy Instytut Badawczy w Krakowie z siedzibą w Balicach, ul. Krakowska 1, 32-083 Balice,
d) Top Gen sp. z o. o., ul. B. Chrobrego 23, 48-100 Głubczyce.
Zwierzęta czystorasowe i materiał biologiczny pochodzący od takich zwierząt, powinny być zaopatrzone w świadectwa zootechniczne zgodne z wzorami określonymi w rozporządzeniu wykonawczym Komisji (UE) 2017/717 z dnia 10 kwietnia 2017 r. ustanawiającym zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/1012 w odniesieniu do wzorów formularzy świadectw zootechnicznych dotyczących zwierząt hodowlanych i ich materiału biologicznego wykorzystywanego do rozrodu.
Warszawa, 2019.07.19.